Wyż nad Europą Środkową, niże na północy i wschodzie

Układ ciśnienia nad Europą jest wyraźnie podzielony. Europa Środkowa i znaczna część południowej części kontynentu znajdują się pod wpływem rozległego obszaru wysokiego ciśnienia, natomiast na północy, północnym zachodzie oraz częściowo na wschodzie zaznaczają się ośrodki niżowe. Polska znajduje się w obrębie wyżu, który obejmuje szeroki pas od środkowej Europy w kierunku Bałkanów. Najważniejszym elementem sytuacji barycznej w naszej części kontynentu jest rozbudowany obszar wysokiego ciśnienia obejmujący Polskę, Czechy, Słowację, Austrię, Węgry oraz znaczną część Bałkanów. Nie jest to pojedynczy, niewielki ośrodek, lecz szeroka strefa wyżowa z kilkoma lokalnymi centrami. Dzięki temu podwyższone wartości ciśnienia zajmują dużą część środkowej i południowo-wschodniej Europy. Polska znajduje się w północnej części tego obszaru. Jedno z centrów wyżowych, osiągające około 1024 hPa, położone jest w bezpośrednim sąsiedztwie naszego kraju, natomiast dalej na południe występują kolejne ośrodki o podobnych lub nieco wyższych wartościach. Cały układ tworzy wyraźny pas wysokiego ciśnienia rozciągnięty od Europy Środkowej w kierunku Alp i Bałkanów. W obrębie Polski izobary są rozmieszczone stosunkowo szeroko. Oznacza to niewielkie różnice ciśnienia na krótkich odległościach i wyraźnie słabszy gradient baryczny niż w rejonach znajdujących się pod wpływem niżów. Podobna sytuacja występuje w znacznej części Europy Środkowej, gdzie pole wysokiego ciśnienia jest rozległe i stosunkowo wyrównane. Na południe od Polski strefa wyżowa staje się jeszcze bardziej rozbudowana. Kolejne centra wysokiego ciśnienia znajdują się w rejonie Alp, Kotliny Panońskiej i Bałkanów. Najwyższe wartości dochodzą tam do około 1025–1026 hPa. Układ ten obejmuje szeroki obszar i stanowi główną przeciwwagę dla niżów występujących nad północną częścią kontynentu. Europa Zachodnia znajduje się na obrzeżach tego rozległego pola wysokiego ciśnienia. Nad Francją, Hiszpanią oraz zachodnią częścią Morza Śródziemnego nadal utrzymują się podwyższone wartości, choć nie zaznacza się tam tak wyraźne centrum jak w Europie Środkowej. Wyżowe pole rozciąga się również nad częścią Wysp Brytyjskich, ale dalej na północny zachód sytuacja szybko się zmienia. Nad Atlantykiem, na zachód od Wysp Brytyjskich, znajduje się wyraźny ośrodek niżowy. W jego centrum ciśnienie spada do około 993 hPa, a zamknięte i gęściej ułożone izobary dobrze pokazują jego odrębność od spokojniejszego pola ciśnienia nad zachodnią i środkową częścią kontynentu. Niż obejmuje przede wszystkim północno-wschodni Atlantyk i wpływa na układ ciśnienia w pobliżu Wysp Brytyjskich. Kolejna strefa obniżonego ciśnienia rozciąga się nad północną Europą. Jeden z niżów znajduje się nad Skandynawią, a następny widoczny jest dalej na północnym wschodzie. W tej części kontynentu wartości są wyraźnie niższe niż nad Europą Środkową, a przebieg izobar wskazuje na oddziaływanie kilku odrębnych ośrodków niżowych. Pomiędzy wyżem obejmującym Polskę a niżami północnej Europy znajduje się strefa stopniowego przejścia do niższego ciśnienia. W kierunku Bałtyku i Skandynawii wartości systematycznie maleją. Polska pozostaje jednak po wyżowej stronie tego układu, a główna strefa obniżonego ciśnienia znajduje się wyraźnie dalej na północ. Na wschodzie Europy sytuacja jest bardziej zróżnicowana. Widoczny jest tam kolejny obszar obniżonego ciśnienia z centrum około 1004 hPa. Nie tworzy on wspólnego układu z niżem atlantyckim, lecz stanowi osobny element sytuacji barycznej. Pomiędzy nim a wyżem środkowoeuropejskim występuje stopniowe obniżanie wartości ciśnienia w kierunku wschodnim. Południowo-wschodnia część kontynentu znajduje się na pograniczu dwóch odmiennych stref. Bałkany pozostają jeszcze w obrębie rozległego wyżu, natomiast w kierunku wschodniej części Morza Śródziemnego ciśnienie zaczyna wyraźnie spadać. Występują tam ośrodki niżowe, a izobary miejscami układają się znacznie gęściej niż nad środkową Europą. Całościowo sytuacja baryczna nad Europą przedstawia wyraźny podział między wyżowym centrum i południem kontynentu a niżową północą. Polska znajduje się w korzystnym położeniu względem rozległego obszaru wysokiego ciśnienia, którego centra rozciągają się od naszej części Europy po Bałkany. Niże pozostają przede wszystkim nad północnym Atlantykiem, Skandynawią, wschodnią oraz południowo-wschodnią częścią analizowanego obszaru.